Ulubiony "czarodziej" szachistów

Michaił Tal - panował na szachowym tronie zaledwie przez rok i pięć dni. Jego błyskotliwe, szybkie ataki z wieloma poświęceniami i komplikacjami wywarły olbrzymi wpływ na rozwój myśli szachowej w drugiej połowie XX wieku.


Ulubiony "czarodziej" szachistów

Michaił Tal, jeden z najlepszych szachistów swojego okresu. Ósmy mistrz świata, nazywany często Czarodziejem z Rygi, uwielbiany przez fanów.

Uwielbiano go – czy nie na tym polega szczęście? Na szachownicy był bezlitosny, a w życiu codziennym wydawał się łagodnym człowiekiem. Ale jednocześnie był bystry i przenikliwy. Szachy stanowiły jego namiętność – właściwie nie szachy, tylko sama gra – Michaił Botwinnik.

Rozpoznawalny dzięki swojemu stylowi gry. Często święcił figury i robił ruchy, których jego oponenci się nie spodziewali. Dzisiejsze silniki szachowe wskazują, że ruchy, które wykonywał Tal, nie zawsze były dobre, a mimo to tworzyły one skomplikowaną sytuację na stole, którą trudno było rozwiązać.

Musisz zabrać swojego przeciwnika do ciemnego, głębokiego lasu, gdzie 2+2=5 i na drodze do wyjścia zmieści się tylko jeden – Michaił Tal.

Słysząc o Czarodzieju z Rygi, często kojarzy się on nam z poświęcaniem figur. Nic dziwnego, był to jego sposób na wciąganie oponentów w las. Z czasem nieprzewidywane ruchy i podkładanie figur stało się ruchem "firmowym" dla Tala. Słuchając lub czytając komentarz rozgrywanej partii często można napotkać określenie ruch Tala (Tal's move), dotyczy ono ruchu lub święcenia, które nie zawsze jest dobre, ale sprowadza spore zamieszanie na szachownicy.

Są dwa typy poświęceń: poprawne i moje – Michaił Tal.

Czarodziej pochodził z żydowskiej rodziny. Urodził się 9 listopada 1936 roku w stolicy Łotwy Rydze. W szachy nauczył się grać mając 8 lat, kształcił się oglądając partie swojego ojca. Niedługo potem dołączył do szachowego klubu Młodych Pionierów. Jego gra na początku nie była wyjątkowa, ale Tal ciężko ćwiczył, aby stać się dobrym. W 1951 roku zakwalifikował się do Litewskich Mistrzostw w szachy. Następnego roku zajął miejsce wyżej od swojego trenera. W 1954 został sowieckim mistrzem po pokonaniu Vladimira Saigina. Przebieg jednej z partii, Tal grał bierkami koloru białego:

1. e4 c5 2. Sf3 d6 3. d4 cxd4 4. Sxd4 Sf6 5. Sc3 a6 6. f4 e5 7. Sf3 Sbd7 8. Gd3 Ge7 9. a4 O-O 10.O-O Sc5 11. Kh1 Hc7 12.He1 Ge6 13. f5 Gd7 14. g4 d5 15. g5 dxe4 16.gxf6 Gxf6 17. Sxe4 Sxd3 18.cxd3 1-0

Michaił Tal udał się po raz pierwszy na Szachowe Mistrzostwa ZSRR w 1956 roku i zajął wtedy piąte miejsce. Rok później udało mu się wygrać całe mistrzostwa. Niestety Czarodziej z Rygi rozegrał za mało turniejów międzynarodowych, więc nie załapał się na tytuł arcymistrza. Dopiero w 1957 roku zjazd FIDE przyznał Talowi tytuł arcymistrza za osiągniecie jakim było wygranie radzieckich mistrzostw.

Źródło: http://graeme.50webs.com/chesschamps/ussr/ussr23.htm

Czarodziej z Rygi zakwalifikował się na turniej pretendentów w Jugosławii (1959). Pokazał swoje umiejętności i ograł takich mistrzów szachowych, jak Tigran Petrosian czy też Wasilij Smysłow. Udało mu się również wygrać 4 z 4 partii przeciwko młodemu Fisher'owi.

Źródło: http://www.chessgames.com/perl/chess.pl?tid=80066

Michaił Tal stał się najmłodszym mistrzem świata, a rekord ten pobił dopiero Garri Kasparow w 1985 roku. Odebrał on tytuł Michaiłowi Botwinnikowi w 1960 roku mając 23 lata. Było to pierwsze spotkanie tych znakomitych szachistów przy planszy.

Źródło: http://www.chessgames.com/perl/chess.pl?tid=54299

Nowy mistrz świata nie nacieszył się tytułem zbyt długo. W 1961 Michaił Botwinnik odebrał Talowi tytuł kończąc spotkanie z przewagą 5 punktów nad obrońcą tytułu(13:8). Powodem słabego występu Czarodzieja mogły być problemy zdrowotne, zmagał się on bowiem z chorobą nerek.

Michaił Tal w 1962.

Czarodziej zmarł 28 czerwca 1992 roku. Jego śmierci przysłużyło się uzależnienie. Tal wiele palił oraz miał problemy z alkoholem, przeszedł nawet operację wycięcia wątroby w 1969 roku. Uzależniony był on również od morfiny, której używał w celu uśmierzenia bólu. Zmarł w szpitalu.

Na koniec artykułu chciałbym przedstawić swoją ulubioną partię Tala. Jest to gra z 1970 roku, rozegrana została w Łotwie i nazwano ją "Tal for Y'All". W grze widzimy Obronę Francuską - wariant Tarrascha.

1. e4 e6 2. d4 d5 3. Sd2 Sf6 4. e5 Sfd7 5. Gd3 c5 6. c3 Sc6 7. Sgf3 cxd4 8. cxd4 f6
9. Sg5 fxg5 10. Hh5+ g6 11. Gxg6+ hxg6 12. Hxg6+ Ke7 13. Sc4 Gh6 14. Gxg5+ Gxg5
15. Hg7+ Ke8 16. Sd6#


Bądź z nami na bieżąco: polub i obserwuj nas. Jesteśmy również na Twitterze.